İçişleri Bakanlığı, “kesintisiz” olarak yaşamayan kişiler ile özel süreç işletecek
HMRC skandalının ardından, kişilerin İngiltere’de “kesintisiz” bulunup bulunmadığını belirlemede seyahat verilerinin kullanılmasına ilişkin endişeler dile getirildi.
Bakanlar, artık İngiltere’de “kesintisiz” olarak yaşamayan AB vatandaşlarının Brexit sonrası oturma haklarını kaldırmaya başlayacak.
Bu girişim, 2020 tarihli Brexit çekilme anlaşması kapsamında yasal.
Ancak yokluk sürelerinin belirlenmesinde kısmen seyahat verilerinin kullanılacak olması, hatalı İçişleri Bakanlığı sınır verileri nedeniyle yaklaşık 20 bin ebeveynin çocuk yardımlarının kesildiği HMRC skandalının ardından endişelere yol açtı.
İçişleri Bakanlığı, bu sıkı denetimin Brexit öncesinde İngiltere’de kalma hakkı verilen ve ülkede beş yıldan daha az süre bulunmuş kişilere uygulanan “pre-settled status” (ön yerleşik statü) sahiplerini hedef aldığını açıkladı.
Yetkililer, işe ülkeyi beş yıldan daha uzun süre önce terk ettiği düşünülen kişilerden başlayacak ve uzun süreli yoklukların nedenlerinin değerlendirilmesi gibi güvence mekanizmaları uygulanacak.
İçişleri Bakanlığı, bu uygulamanın kamu hizmetlerini koruduğunu ve sistemin kötüye kullanılması yoluyla yasa dışı göçü önlemeyi amaçladığını belirtti.
Hükümet sitesinde yayımlanan açıklamada, “Çekilme anlaşmasına uygun olarak, statü yalnızca orantılı olduğu durumlarda kaldırılacaktır,” denildi.
İçişleri Bakanlığı’nın son verilerine göre, Brexit sonrasında İngiltere’de göçmenlik statüsü için başvuran 6,2 milyon kişiden 1,4 milyonu hâlâ ön yerleşik statüde bulunuyor.
Göç İzleme Merkezi, 6,2 milyon kişinin kaçının hâlâ ülkede bulunduğunu kesin olarak söylemenin zor olduğunu, ancak nüfus sayımı ve diğer verilerin birleşiminin bu sayının 3 ila 4 milyon arasında olabileceğini gösterdiğini belirtti.
Kurallara göre, yerleşik statüye sahip olanlar 2020 Brexit çekilme anlaşması kapsamında beş yıla kadar kesintisiz olarak ülke dışında kalabilir ve yine de İngiltere’de yaşama haklarını koruyabilir.
Ön yerleşik statüye sahip olanlar ise herhangi bir yıl içinde en fazla altı ay yokluk yaşayabilir.
Vatandaşların Hakları Anlaşmaları Bağımsız İzleme Otoritesi, bu kaldırma işlemlerinin nasıl uygulanacağı konusunda İçişleri Bakanlığı’na “endişelerini ilettiğini” söyledi.
Kurum, “vaka görevlilerinin bireysel kararları pratikte nasıl vereceğini bilmenin zor olduğunu” ifade etti.
İngiltere’deki AB vatandaşlarının hakları için kampanya yürüten the3million ise seyahat verilerine dayanarak “güvensiz” kararlar alınabileceği yönünde endişe dile getirdi.
İçişleri Bakanlığı’na gönderilen bir mektupta, ön yerleşik statüsünü yerleşik statüye yükseltmek isteyen bir kişinin, seyahat verilerindeki “bariz hatalar” nedeniyle sorgulandığı bir örnek verildi.
the3million, “Seyahat verileri, rezervasyonu yapılıp gerçekleştirilmemiş yolculukları da içeriyor,” dedi ve İçişleri Bakanlığı’nın ilgili kişiye gönderdiği yazının, “hata açıkça ve kolayca tespit edilebilir olsa bile” bu yanlış verileri kabul etmediğini ekledi.
Veriler arasında “aralarında herhangi bir dönüş yolculuğu olmadan iki gidiş seyahati” ve aynı tarihte farklı destinasyonlara yapılan yolculuklar yer alıyordu.
IMA’nın başkanı Miranda Biddle, “Bu durumun etkilenen vatandaşlar için yaratabileceği endişe, stres ve belirsizliğin farkındayız,” dedi.
- “İçişleri Bakanlığı ile, uyguladığı güvence mekanizmaları ve karar alma süreçlerinin sağlamlığı konusunda teminat almak için temas halindeyiz.
- IMA, yeni rehberin nasıl uygulandığını yakından izlemeye devam edecek.”
Ulusal Denetim Ofisi, seyahat kayıtlarındaki açık hatalara rağmen HMRC’nin İçişleri Bakanlığı verilerini kullanmasını inceliyor.
The Guardian ve The Detail tarafından yapılan bir araştırma, İçişleri Bakanlığı verilerinin tatilciler ve iş insanlarının dönüş yolculuklarını her zaman kaydetmediğini ortaya koydu.
Ayrıca, rezervasyon iptallerinin zor olduğu düşük maliyetli havayollarında sık görülen “gelmeme” durumlarını hesaba katmayan yolcu listelerini de içeriyordu.
İçişleri Bakanlığı, uygulamaya en uzun süredir ülke dışında bulunan kişilerden başlayacağını belirtti.
Bir sözcü şöyle dedi: “Ön yerleşik statüye sahip bir kişi son 60 aylık dönemde İngiltere’de 30 aydan az zaman geçirmişse [yani beş adet altı aylık yokluktan daha az], uygunluk şartlarını artık karşılamıyor sayılacak ve statüsü kaldırılabilir.
“Ön yerleşik statü sahiplerinin büyük çoğunluğu bu değişiklikten tamamen etkilenmeyecek ve yalnızca İngiltere’den uzun süre ayrı kalanlardan uygunluklarını kanıtlamaları istenecek.”
The Guardian
